Alles over Duurzaam Nieuw Organiseren in de nieuwe tijd

Duurzaam Nieuw Organiseren

Organiseren? De kip weet wel beter.

artikel

19 / 11 / 2013

De moestuin
Sinds een paar jaar help ik mijn vader in de moestuin. In februari als we genoeg hebben van de winter, pakken we ons schriftje en maken een plan. Wat willen we planten, waar halen we de mest, wie gaat er spitten? En dan dient de dag zich aan, we gaan aan het werk. De tuin wordt leeggehaald, de nieuwe mest gebracht, een buurman spit alles grondig om. Twee spaden diep.
En dan zijn wij aan zet: mooie bedden maken, zaaien en planten en het schriftje bijwerken. Zijn we vroeg dit jaar? Was het vorig jaar ook zo nat? Een periode van vasthoudende betrokkenheid volgt: er wordt gezwoegd. We wieden, schoffelen, sproeien en weren het ongedierte.
Tot het moment van de  oogst. Dan is het feest. Er is altijd meer dan we kunnen opeten. De berg afval wordt bij elkaar geraapt en met het vuilnis afgevoerd.
En als de laatste boerenkool van het land is, beginnen we weer helemaal opnieuw.

Onze bostuin
Thuis werkt het anders. De tuin is zo groot dat we geen tijd hebben er een ‘mooie’ tuin van te maken. Dus groeit er wat het in deze biotoop goed doet en vertrekt wat geen goede voedingsbodem vindt. Wij houden de paden netjes en het gras kort en het ziet er prachtig uit. Elk jaar anders. Een en al weelde, grote bomen, een oase in de wijk. Ons eigen paradijs. En dat van de kippen, want bosvogels voelen zich hier thuis. De dames lopen los. Ze scharrelen met zichtbaar genoegen hun kostje bij elkaar, liggen breeduit te genieten van een zonnige dag, zijn er als de kippen bij als er wat te halen valt, schuilen onder struiken als een havik overvliegt en laten hun uitwerpselen vallen daar waar ze zijn. De enige afspraak die we met ze hebben is dat ze ’s avonds in hun hok op stok gaan en daar hun ei leggen. Ik heb er geen omkijken naar. Ze kosten niks, houden met hun gewoel de aarde rul en de insectenstand in evenwicht. Ze bemesten de tuin, geven ons voedsel en bezorgen ons een permanent vakantiegevoel.

Het verschil
In beide tuinen geniet ik. Van het plannen maken, de mooie gesprekken, het zien van de ontwikkeling in de tuin en van het resultaat waarvan we graag uitdelen.
Ik ervaar wel twee verschillende benaderingswijzen.
In de moestuin gaan we uit van de opbrengst die we dat jaar willen hebben en we zetten zoveel mogelijk naar onze hand om dat resultaat te realiseren. En dat is veel werk. Het is ook een manier van werken die niet meer zonder ons ingrijpen kan. Op vakantie gaan, kan eigenlijk niet. Dan wordt het chaos.
In de bostuin leven planten en dieren die bij de kenmerken van de tuin en de grondsoort passen en zij voegen zich in een grotere kringloop. De kippen hebben meer functies in dat systeem dan alleen het leggen van een ei. En wij genieten meer van hen als ze los lopen. We leren ze ook beter kennen, omdat we hen zien zoals ze zich van nature gedragen. Waardoor we nog beter snappen wat zij nodig hebben om gezond te blijven. Als je de opbrengst van onze kippen alleen in het aantal eieren zou uitdrukken, de financiële dimensie, dan is die lager dan bij de legbatterijvariant. Als je de definities van opbrengst en kosten verbreedt en dus meer functies van de kippen zou waarderen, is de netto winst van onze kippen absoluut hoger.

De parallel met organisatieontwikkeling is snel gevonden. Hoe organiseren wij?

De natuur naar onze hand zetten
Iedereen van de leg
Met het leeghalen van de tuin, het afvoeren van wat we als afval betitelen en het onderspitten van mest vernietigen we het bodemleven, de voedingsbodem, de basis van alles. Steeds opnieuw reorganiseren leidt tot regelrechte vernietiging van de in onze organisaties aanwezige kwaliteit, kennis, bezieling en vitaliteit. Het leven wordt letterlijk ondergespit. Met uitputting als gevolg. Je ziet het aan de gezichten van mensen die de 6e reorganisatie hebben overleefd en weer hun draai proberen te vinden. Om dan de 7e reorganisatie op zich af te zien komen. Het opnieuw opbouwen van een vitale bodem duurt lang. De kosten worden ook pas op termijn zichtbaar en zijn ontstellend hoog. En dan de verspilling van de energie van managers, HR professionals, OR leden die zo’n reorganisatieproces vorm moeten geven, ontslaggesprekken moeten voeren en mensen op de been moeten houden. Ook dat is een uitputtingsslag.

Extra werk
De ontworpen structuur moet worden bijgehouden. We besloten dat de bietjes in rijtjes moeten groeien. Dat is efficiënter. De tussen de rijtjes liggende aarde ligt echter bloot. In termen van de natuur betekent dat onbeschermd. De aarde zal er alles aan doen om de grond zo snel mogelijk met groen te bedekken. En ze doet dat met pioniers. Planten die er eerder nog niet waren en zich thuis voelen op leeg terrein. We noemen dat onkruid.
Je moet op je werk dus je uren verantwoorden en doen wat in je individuele werkplan is afgesproken. Er dat moet gecontroleerd, gerapporteerd en bijgestuurd worden. Er ontstaat een hele organisatie rond deze taak. Initiatieven die buiten de normale orde ontstaan, moeten worden tegengegaan want ze passen niet in het systeem. Verspilling van arbeid en geld, ontkenning van de menselijke vrijheid en creativiteit en het in de kiem smoren van nieuwe kansen zijn gevolgen.

En wat is de winst?
Het doel is een zo hoog mogelijke opbrengst, in financiële zin. De bietjes zijn geld waard. En die zijn er ook, volop. Maar het blad ervan geven we geen waarde en voeren we als afval af.  En de kosten van de uitgeputte bodem negeren we zolang als we kunnen. Door deze eenzijdige blik loopt de organisatie ook nog andersoortige opbrengsten mis: samenwerkingskracht, innovatie, positief imago, aantrekkingskracht voor talent, vitaliteit.

Met de natuur meebewegen
We kunnen de organisatie ook als een zelfvoorzienend ecosysteem zien en dat op basis van de daarbij horende natuurlijke kenmerken inrichten. En daarbij de bedoeling van de organisatie als uitgangspunt nemen. En stel nou dat we echt kijken naar mensen, hen werkelijk zouden kennen. En hen de gelegenheid geven te beslissen op welke plek en met welke collega’s ze vanwege hun aard en kwaliteiten het best tot hun recht komen en meervoudige waarde toevoegen. We zouden die opzet daarna zoveel mogelijk met rust kunnen laten, het systeem de kans geven zichzelf naar het optimale evenwicht te ontwikkelen en het daarbij voor zover nodig te faciliteren. Om ons dan te verwonderen over de veelvormige rijke resultaten. En dat we daar dan de waarde van zien en dat kunnen verzilveren.

Reageer

Uw e-mailadres wordt niet getoond bij uw reactie. Velden gemarkeerd met een * zijn verplicht.

Gebruik Gravatar om automatisch een avatar of foto naast uw naam te tonen.

20 + = 25

Laatste reacties

Inspiratie

Behavior is the mirror in which everyone shows their image
Goethe
Verandermanagement is het organiseren van verlangen
Hans van Rosendaal
Ingeving. Zullen we besluiten dat iedereen intrinsiek gemotiveerd IS, maar dat we organisaties daarop niet hebben ingericht?
Evert Pruis
CFO asks CEO:"What happens if we invest in our people & then they leave us?" CEO: 'What happens if we don't, and they stay?"
Onbekend

Duurzaam Nieuw Organiseren is powered by

NVO2


Duurzaam dankzij deze partners:

  • NVO2
  • CSR Academy
  • De Baak
  • POGG
  • Go Beyond MBA
  • Managenmentboek
  • Managementsite.nl
  • Duurzaam Door
  • Slow Management