Alles over Duurzaam Nieuw Organiseren in de nieuwe tijd

Duurzaam Nieuw Organiseren

Wendbaar organiseren: wat als de bedoeling verandert?

artikel

05 / 06 / 2015

(Wilco van Gelderen) Organiseren vanuit de bedoeling is een uitgangspunt dat organisaties weer terugbrengt bij kern van hun bestaan. Maar wat als de bedoeling verandert of (nog) niet (helemaal) duidelijk is? Het vraagt van organisaties aanpassingsvermogen en wendbaarheid. Hoe kunnen we die vermogens in bestaande organisaties inbouwen?

Een gesloten boek?
Wie bekend is met de wereld van de bibliotheek weet dat het daar om veel meer draait dan alleen het uitlenen van boeken. De bibliotheek van de toekomst is een ‘knooppunt van kennis, contact en cultuur’. Veel bibliotheken willen zich aanpassen aan deze veranderende rol in de samenleving. Kennis van collecties en doelgroepen is nog steeds belangrijk, maar de bedoeling van de bibliotheek is en wordt veel breder dan lezen alleen.

Participatie, integratie, digitale vaardigheden en ‘ontmoeten’ zijn nieuwe doelen. Bibliotheekmedewerkers kunnen hun omgeving niet meer volgen op alleen hun vakkennis. Er zijn nieuwe en aanvullende rollen nodig om op het veranderende speelveld succesvol te zijn.

Buiten je boekje gaan
Het nieuwe speelveld van de bibliotheek vraagt om wendbare spelers die over talenten beschikken op het gebied van partnerschap en ondernemerschap. Aansluiten op de vragen uit de maatschappij, deze snel omzetten in producten en diensten die de bibliotheek kan leveren en in netwerken de eigen kracht op het gebied van kennisoverdracht en onderwijs onder de aandacht brengen en daarmee nieuwe geldstromen aanboren. Zomaar een paar voorbeelden van de dynamiek waarin de bibliotheekmedewerker zich bevindt.

Een rollenboek in plaats van functieboek?
Om de benodigde vermogens specifiek te maken, verkende een ambitieuze bibliotheek de rollen die nodig zijn om aan te kunnen sluiten op de maatschappelijke ontwikkelingen. Het streven was om de rollen ook synoniem te laten zijn voor de talenten die ze willen inzetten én ontwikkelen.

Deze verkenning deed de directie samen met de ondernemingsraad en leidde uiteindelijk tot tien rollen. Een deel van de oplossingsrichting is dat medewerkers niet in een afdeling of harkje worden ingedeeld, maar in een generieke functie en op basis van hun talenten een aantal van de tien rollen gaan oppakken. Rollen die de professionele handelingsruimte aangeven en die afhankelijk van het vraagstuk in een project of netwerkwerk setting worden opgepakt.

bibliotheek rollen


De bedoeling boekstaven

Periodiek bekijkt en bepaalt de bibliotheek de doelen en de organisatievorm die het best past bij de vraag uit de maatschappij. Per vraagstuk wordt ook bekeken welke rollen op dat moment nodig zijn om in lijn met de vraag aan de slag te kunnen. De samenstelling van het projecten c.q. het netwerk verandert daarmee in de cadans van de fase van het werk.

Barbapapa
De bibliotheek constateerde dat de huidige organisatievorm van de bibliotheek wringt.

“We willen afscheid nemen van de ‘hark’ en Barbapapa worden”, aldus de directeur bestuurder.

De organisatie streeft een ‘Barbapapa-achtige’ en fluïde organisatie na. Dit betekent dat de organisatie meebeweegt en mee verandert als de koers van de bibliotheek daar om vraagt. De bedoeling van de bibliotheek ligt nog niet helemaal vast. Afhankelijk van de waarde die onder meer de lokale politiek hecht aan de bibliotheek als gebouw en als partner in het sociale domein, kan de bedoeling nét even anders zijn.

Eén ding staat voor de komende jaren wel vast: met de tien rollen is meebewegen in ieder geval mogelijk.

Wilco van Gelderen

Wilco realiseert oplossingen op het snijvlak van HRD en organisatieontwikkeling. Daar waar de ontwikkeling van mensen het verschil maakt voor de bedrijfsvoering. www.denkeninrollen.nl

 

 

5 reacties

  1. 08 / 06 / 2015

    Hallo Wilco,

    Is het niet zo dat je het woord ‘bibliotheek’ kunt vervangen door elke andere organisatie op dit moment? In elk geval herken ik het direct voor de lokale NME organisaties (natuur- en milieueducatie) waar ik voor werk!

    Ook daar is de oorspronkelijke bedoeling (docenten ondersteunen bij het verzorgen van natuurlessen) niet meer zo vanzelfsprekend.

    Bedankt voor je artikel, leuk om over die veranderende bedoeling na te denken.

    Vriendelijke groet,
    Vivian Siebering
    Moderator Netwerk lokale NME organisaties

  2. 08 / 06 / 2015

    Hallo Vivian,

    In veel gevallen kun je ‘de bibliotheek’ inderdaad vervangen door een andere organisatienaam. Vooral in het publieke domein zie ik veel ‘geworstel’ met het speelveld waar bewoners en bedrijven een andere, actieve rol gaan vervullen.

    De bedoeling is zeker niet in beton gegoten waardoor de organisatie extra wordt bevraagd op vakmanschap en flexibiliteit.

    Vriendelijke groet,
    Wilco van Gelderen

    • 05 / 02 / 2016

      Dag Wilco,
      Ik reageerde op je bijdrage aan de discussie op LinkedIn. Je artikel geeft prima weer wat je bedoelt. Met de Bibliotheken als voorbeeld, breng je dit ook sprekend naar voren.
      Je artikel spreekt me zeer aan; ik kom uit de zorgsector, heb medio jaren negentig van de vorige eeuw het FWG 3.0 functiewaarderingssysteem mee ontwikkeld en was tot 2013 eindverantwoordelijke bij de FWG systeemhouder.
      De opzet van dit systeem van functiewaardering is dat functies worden gevormd en permanent kunnen worden aangepast op basis van de (veranderende) doelen van de organisatie. Om de brug te slaan naar veranderingen in de markt gaat het er inderdaad om werknemers bewust te maken van de bijdrage die zij (kunnen) leveren in hun werk, gelet op de rol (of functie), de benodigde competenties (kennis, kunde, vaardigheden, eigenschappen, gedrag), samenstelling van en samenwerking bij het werken in teams (doelen en resultaten, strategie, structuur, proces). En bij het nemen van verantwoordelijkheid voor de resultaten (klanttevredenheid, kwaliteit, effectiviteit, efficiency).
      Mijn ervaring is ook dat je de sociodynaniek die nodig is om te veranderen het best kunt aanvliegen door te praten over de vraag van de klant c.q. de meerwaarde van de organisatie om aan te sluiten bij veranderende behoeften. En dat je de vertaling daarvan naar de organisatie het best kunt aanvliegen door te praten over rollen, teamvorming, uitstraling.
      Het leuke van het FWG systeem is dus dat het niet uitgaat van afgebakende functies, maar van functievorming op maat en weging van de daadwerkelijke functie in plaats van normering van een opgelegd sjabloon. Helaas is dat bij weinig mensen bekend, of liever gezegd helaas zien lang niet alle mensen deze mogelijkheden.

      Mijn opvolger bij FWG heeft een uitstekend vervolg gegeven aan deze opzet via Progressional People (HR Adviesbureau) door niet de functiewaardering centraal te stellen, maar de ontwikkeling van mensen en de organisatie van het werk. De opzet van het geheel is dat veranderen en ontwikkelen verbonden blijft met organiseren. Ik heb het daarom liever over ‘de infrastructuur van de organisatie’. Het traditionele ‘denken in harken’ is inderdaad achterhaald.

      Compliment voor je duidelijke uiteenzetting en mooie voorbeeld.

      • 07 / 02 / 2016

        @Karel, dank voor je uitgebreide reactie.
        Donderdag 11 feb. 2016 gaan we onder meer in op deze case en de mogelijkheden die werken met rollen biedt.

  3. Pingback: Wendbaar organiseren: wat als de bedoeling vera...

Reageer

Uw e-mailadres wordt niet getoond bij uw reactie. Velden gemarkeerd met een * zijn verplicht.

Gebruik Gravatar om automatisch een avatar of foto naast uw naam te tonen.

− 1 = 3

Laatste reacties

  • eveliine lerno“Hallo met interesse las ik je artikel ikzelf ben hartcoherentie coach en acupuncturist. Ik herken heel goed wat je bedoelt. Fijn dat je deze inzichten...” op Duurzame samenwerking: een gezonde gedachte
  • Marco“Ik vind het ook kwalijk dat leeftijdsdiscriminatie in het onderwijs bestaat. Dit moeten we niet willen met zijn allen. De ervaring die een oudere docent...” op Transitie in onderwijs
  • Fransje“Mooie en inspirerende column. Juist in onze jeugd zijn wij zoekende als mens en is het nodig dat wij bij de hand genomen worden terwijl...” op ‘Als een kind niet leert zoals...
  • Adriaan Koene“In het TV programma van gisteravond, een andere kijk, boeide mij het interview met de heer Herman Wijffels in hoge mate. Wij hebben een techniek...” op Herman Wijffels Innovatieprijs

Inspiratie

Behavior is the mirror in which everyone shows their image
Goethe
Verandermanagement is het organiseren van verlangen
Hans van Rosendaal
Ingeving. Zullen we besluiten dat iedereen intrinsiek gemotiveerd IS, maar dat we organisaties daarop niet hebben ingericht?
Evert Pruis
CFO asks CEO:"What happens if we invest in our people & then they leave us?" CEO: 'What happens if we don't, and they stay?"
Onbekend

Duurzaam Nieuw Organiseren is powered by

NVO2


Duurzaam dankzij deze partners:

  • NVO2
  • CSR Academy
  • De Baak
  • POGG
  • Go Beyond MBA
  • Managenmentboek
  • Managementsite.nl
  • Duurzaam Door
  • Slow Management